Help Finance / Odszkodowania / Śmierć bliskiej osoby
Śmierć bliskiej osoby i roszczenia rodziny z art. 446 Kodeksu cywilnego
Art. 446 daje cztery odrębne roszczenia: zwrot kosztów leczenia i pogrzebu, rentę, odszkodowanie za pogorszenie sytuacji życiowej i zadośćuczynienie za krzywdę. Każde ma innego uprawnionego i inny warunek.
W skrócie
Podstawa prawna: art. 446 § 1 do 4 Kodeksu cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 795)
Cztery roszczenia z jednego artykułu
Bywają dochodzone razem, ale każde trzeba uzasadnić osobno.
|
Roszczenie |
Komu przysługuje |
Podstawa |
|
Zwrot kosztów leczenia i pogrzebu |
temu, kto je poniósł, niezależnie od pokrewieństwa |
art. 446 § 1 KC |
|
Renta |
osobie, wobec której zmarły miał ustawowy obowiązek alimentacyjny; innym osobom bliskim, którym dobrowolnie i stale dostarczał środków utrzymania, jeżeli wymagają tego zasady współżycia społecznego |
art. 446 § 2 KC |
|
Stosowne odszkodowanie |
najbliższym członkom rodziny, jeżeli wskutek śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej |
art. 446 § 3 KC |
|
Zadośćuczynienie za krzywdę |
najbliższym członkom rodziny zmarłego |
art. 446 § 4 KC |
Jak liczy się rentę po zmarłym
Renta zależy od trzech zmiennych: potrzeb uprawnionego, możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego oraz tego, jak długo trwałby obowiązek alimentacyjny. Żadnej z nich nie da się ustalić zaocznie, dlatego nie podajemy kwot.
Art. 446 § 2 zdanie pierwsze Kodeksu cywilnego
Osoba, względem której ciążył na zmarłym ustawowy obowiązek alimentacyjny, może żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego przez czas prawdopodobnego trwania obowiązku alimentacyjnego.
Dwa rozróżnienia, które bywają mylone
Gdy bliska osoba przeżyła, ale z ciężkim uszczerbkiem
Przy ciężkim i trwałym uszkodzeniu ciała lub rozstroju zdrowia, które uniemożliwia nawiązanie lub kontynuowanie więzi rodzinnej, sąd może przyznać najbliższym członkom rodziny poszkodowanego zadośćuczynienie za krzywdę (art. 4462 Kodeksu cywilnego).
Śmierć bliskiej osoby w wypadku?
Opisz sytuację w takim zakresie, w jakim chcesz. Odpowiemy mailem, które paragrafy art. 446 mogą mieć znaczenie i jakie terminy biegną.
Od kogo żądać i w jakim terminie
Gdy śmierć nastąpiła w wypadku drogowym, roszczenia kieruje się bezpośrednio do ubezpieczyciela OC sprawcy, który ma co do zasady 30 dni od zgłoszenia na wypłatę (art. 14 ust. 1 i art. 19 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych). Gdy sprawcy nie ustalono albo nie miał OC, adresatem jest Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (art. 98).
Roszczenia z czynu niedozwolonego przedawniają się co do zasady po trzech latach od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie później niż dziesięć lat od zdarzenia, a przy szkodzie z przestępstwa po dwudziestu latach (art. 4421 § 1 i 2).
Najczęstsze pytania
Na tej stronie
Potrzebujesz uporządkować sprawę?
Opisz ją w formularzu. Odpowiemy mailem, które przepisy i terminy mają znaczenie. Twoich danych nikomu nie przekazujemy.
Opisz swoją sprawę
Dziś nie mamy partnera w sprawach odszkodowań. Opisz sytuację, a odpowiemy mailem, jakie terminy i instytucje mogą mieć znaczenie. Twoich danych nikomu nie przekazujemy.
Zgoda na przekazanie zgłoszenia partnerowi dotyczy dziś tylko finansowania firm. Listę partnerów publikujemy na stronie Partnerzy.
Źródła i podstawa prawna
Stan prawny i aktualizacja: 23.10.2026. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej w konkretnej sprawie.