Help Finance / Sprawy z bankiem / Sankcja kredytu darmowego / Wyrok SN z 2026

Wyrok SN II CSKP 89/26 o odsetkach tylko od kwoty wypłaconej

8 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy uznał, że bank nie może naliczać odsetek od prowizji ani innych kosztów kredytu, bo odsetki należą się tylko od kwoty udostępnionej konsumentowi. Uzasadnienie dotyczy też RRSO, harmonogramu spłat i zasad zmiany opłat, a na końcu pokazujemy, jak sprawdzić własną umowę.

Opisz swoją sprawę Jak sprawdzić umowę
  • Stan prawny na 23.10.2026
  • Wyrok z 8 lipca 2026 r.
  • Art. 5, 30 i 45 ustawy o kredycie konsumenckim
Fasada budynku sądu w dziennym świetle

W skrócie

  • Odsetki należą się tylko od całkowitej kwoty kredytu, czyli kwoty udostępnionej konsumentowi, a nie od skredytowanej prowizji.
  • Zawyżona kwota kredytu oznacza zaniżoną RRSO, a harmonogram powinien rozbijać ratę na kapitał, odsetki i inne koszty.
  • Warunki zmiany opłat muszą dać się sprawdzić, a do sankcji może wystarczyć jedno naruszenie z art. 45 ust. 1.
  • To wyrok kasatoryjny w jednej sprawie, a nie uchwała. Sprawa wróciła do sądu drugiej instancji.

Podstawa prawna: wyrok SN z 8 lipca 2026 r., II CSKP 89/26; art. 5, 30 ust. 1 i 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim

Czego dotyczyła sprawa
Co ustalił Sąd Najwyższy
Czego ten wyrok nie przesądza
Jak sprawdzić umowę w pięciu krokach
Najczęstsze pytania

Czego dotyczyła sprawa

Spór dotyczył kredytu konsolidacyjnego zawartego w 2017 r. Bank oddał do dyspozycji kredytobiorcy 158 747 zł, ale odsetki naliczał od 185 669,01 zł. Różnica to prowizja w wysokości 26 922,01 zł, którą bank doliczył do kwoty kredytu. Prowizja trafiła na rachunek kredytowy i w tej samej chwili wróciła do banku.

Sąd Okręgowy w Poznaniu jako sąd drugiej instancji oddalił powództwo. Uznał, że odsetki od kredytowanych kosztów są dopuszczalne, a konsument znał treść umowy. Sąd Najwyższy ten wyrok uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Jeśli odsetki są naliczane także od prowizji, kredytobiorca przez cały okres spłaty płaci odsetki od pieniędzy, których nigdy nie otrzymał.

Co ustalił Sąd Najwyższy

Formalnie wyrok rozstrzyga jedną sprawę, ale jego uzasadnienie szeroko omawia, kiedy działa sankcja z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim.

1

Odsetki tylko od kwoty faktycznie udostępnionej

SN oddzielił dwa pojęcia z art. 5 ustawy: całkowitą kwotę kredytu, czyli środki udostępnione konsumentowi, i całkowity koszt kredytu, obejmujący m.in. odsetki, prowizje i opłaty. Prowizja pozostaje kosztem, nawet jeśli bank ją skredytował. Sąd powołał się na wyroki TSUE C-377/14 i C-744/24, a już wcześniej, w wyroku z 3 czerwca 2025 r. (II CSKP 1953/22), uznał naliczanie odsetek od prowizji za niedopuszczalne.

2

Błędna kwota kredytu oznacza błędną RRSO

Jeśli bank zawyżył całkowitą kwotę kredytu o prowizję, zaniżył też rzeczywistą roczną stopę oprocentowania. RRSO ma pokazywać pełny koszt zobowiązania, więc musi być liczona z prawidłowych danych.

3

Harmonogram musi pokazywać strukturę raty

SN sprzeciwił się ujmowaniu prowizji w części kapitałowej raty i ograniczaniu harmonogramu do kapitału i odsetek. Konsument powinien widzieć, jaka część raty to kapitał, jaka odsetki, a jaka pozostałe koszty (art. 30 ust. 1 pkt 8).

4

Warunki zmiany opłat muszą dać się sprawdzić

Nie wystarczy formalnie wymienić przesłanek podwyżki opłat i prowizji. Konsument musi móc sam sprawdzić, czy okoliczności uzasadniające zmianę wystąpiły (art. 30 ust. 1 pkt 10). To samo kryterium przyjął TSUE w wyroku C-472/23.

5

Może wystarczyć jedno naruszenie

Do skutecznego powołania się na sankcję może wystarczyć jedno z naruszeń wymienionych w art. 45 ust. 1. Sąd bada poprawność informacji także wtedy, gdy konsument podpisał oświadczenie, że rozumie umowę, bo liczy się obiektywna poprawność informacji. Sankcja chroni konsumenta i ma skłaniać kredytodawców do wykonywania obowiązków informacyjnych.

Czego ten wyrok nie przesądza

  • To wyrok, a nie uchwała. Formalnie wiąże w tej konkretnej sprawie, choć jego uzasadnienie można przywoływać w innych sporach.
  • Sprawa nie jest zakończona. Wyrok jest kasatoryjny, więc sprawa wróciła do sądu drugiej instancji.
  • Sankcja nie działa automatycznie. To, że umowa przewiduje prowizję albo kredytuje koszty, nie przesądza o skuteczności sankcji. O tym decyduje sąd po ocenie konkretnej umowy.
  • Termin na sankcję pozostaje sporny. Miała go objąć uchwała w sprawie III CZP 15/25, ale SN zawiesił to postępowanie 30 lipca 2025 r. do czasu wyroków TSUE. Uchwały nie odnotowaliśmy do dnia aktualizacji tekstu.

Na Twoje konto trafiło mniej, niż mówi umowa

Napisz, jaka kwota została wypłacona, jaka jest całkowita kwota kredytu w umowie i jakie koszty doliczono. Odpiszemy mailem, co z tego wynika według przepisów.

Opisz swoją sprawę

Jak sprawdzić umowę w pięciu krokach

Wyrok może mieć znaczenie przy kredycie konsumenckim, gotówkowym, konsolidacyjnym, ratalnym albo pożyczce, zaciągniętych jako osoba prywatna, co do zasady do 255 550 zł. Których kredytów dotyczy sankcja

1

Znajdź umowę i harmonogram spłat

Oba dokumenty są potrzebne do porównania kwot i struktury rat.

2

Porównaj dwie kwoty

Całkowitą kwotę kredytu z umowy i kwotę, która trafiła na Twoje konto albo do sprzedawcy. Różnica to często skredytowana prowizja albo ubezpieczenie.

3

Sprawdź kolumny harmonogramu

Czy rata jest rozbita na kapitał, odsetki i inne koszty, czy tylko na kapitał i odsetki.

4

Przeczytaj zasady zmiany opłat

Czy z umowy wynika, na jakiej podstawie i w jakich okolicznościach kredytodawca może podnieść opłaty i prowizje, i czy da się to sprawdzić.

5

Zapisz daty wypłaty i spłaty

Prawo do oświadczenia o sankcji wygasa po roku od dnia wykonania umowy. Ile masz czasu

Najczęstsze pytania

Nie. Wyrok nie oznacza, że każda umowa z prowizją jest wadliwa ani że sankcja zadziała automatycznie. Sąd ocenia każdą umowę osobno.

Formalnie nie. To wyrok w jednej sprawie, a nie uchwała. Jego uzasadnienie może być jednak przywoływane jako argument w innych sporach.

Trybunał 23 kwietnia 2026 r. wyjaśnił, jak rozumieć przepisy dyrektywy o kredycie konsumenckim. Sąd Najwyższy 8 lipca 2026 r. zastosował tę wykładnię do polskiej ustawy i konkretnej umowy.

Rok od dnia wykonania umowy (art. 45 ust. 5). Sporne jest, czy chodzi o wypłatę kredytu przez bank, czy o wykonanie umowy przez obie strony, czyli spłatę. Postępowanie SN w sprawie III CZP 15/25, które miało to rozstrzygnąć, zostało zawieszone.

W bazie orzeczeń Sądu Najwyższego na stronie sn.pl, po wpisaniu sygnatury II CSKP 89/26. Link do pliku z wyrokiem jest w źródłach na dole strony.

Na tej stronie

Odsetki od prowizji w Twojej umowie?

Napisz, ile wypłacono i ile wynosi całkowita kwota kredytu. Odpiszemy mailem, co porównać.

Opisz swoją sprawę

Opisz swoją sprawę

Zajmie to około 2 minut. W sprawach z bankiem nie mamy dziś partnera, więc odpiszemy mailem, które przepisy sprawdzić w Twojej umowie i gdzie złożyć reklamację lub skargę.

  • Napisz, jaka kwota trafiła do Ciebie i jaka jest całkowita kwota kredytu w umowie.
  • Odpowiadamy mailem, z przepisem i linkiem do źródła.
  • Twoich danych nikomu nie przekazujemy.

Bez opłat. Help Finance nie dzwoni z ofertami.

Czego dotyczy sprawa?*
W sprawach z bankiem odpowiadamy mailem: który przepis dotyczy umowy i co możesz zrobić. Danych nikomu nie przekazujemy.
Nieobowiązkowe, ale im konkretniej, tym sensowniejsza odpowiedź.
Zgoda na informacje o zmianach prawa (nieobowiązkowa)
Zgodę możesz w każdej chwili wycofać, pisząc na kontakt@helpfinance.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano przed jej wycofaniem.

Czytaj dalej

Wyroki TSUE

Rozstrzygnięcia C-472/23 i C-744/24, na których oparł się Sąd Najwyższy.

Czytaj

Kalkulator sankcji

Ile kosztów obejmuje Twoja umowa według harmonogramu.

Czytaj

Lista naruszeń

Które przepisy z art. 45 ust. 1 uruchamiają sankcję.

Czytaj

Źródła i podstawa prawna

Stan prawny i aktualizacja: 23.10.2026. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej w konkretnej sprawie.